Leo Blankenstein

Veertig jaar vernieuwen bij VAF Instruments

Na veertig jaar dienst en een indrukwekkende loopbaan bij VAF Instruments BV gaat algemeen directeur Leo Blankenstein deze maand met welverdiend pensioen.

Het bedrijf uit Dordrecht is al sinds 1938 toeleverancier van meet- en regelapparatuur, inmiddels voornamelijk voor de maritieme sector. Dankzij een innovatief karakter blijft VAF Instruments zich voortdurend aanpassen aan de steeds veranderende vraag van de scheepvaart. Begonnen als voorraadbeheerder klom Leo op tot algemeen directeur bij de marktleider op het gebied van maritieme sensoren en meetsystemen. We vroegen hem welke innovaties en crises hij in veertig jaar meemaakte en hoe VAF Instruments zich blijft voorbereiden op de toekomst.

Via welke stappen bent u gekomen waar u nu staat?

‘Dat is een apart verhaal. In mijn jeugd wilde ik mijn boterham verdienen in de muziek. Die droom pakte niet zo succesvol uit. Ik was 25 en kreeg meer materiële behoeften, dus ging ik op zoek naar een vaste baan met meer zekerheid. De banen lagen niet voor het oprapen aan het begin van de jaren 80 en ik was blij dat ik ergens aan de slag kon. Ik begon bij VAF als voorraadbeheerder en klom van daaruit op naar logistiek management, productontwikkeling, marketing en sales en uiteindelijk naar de functie van algemeen directeur. Het mooie aan VAF vind ik dat het een heel specialistisch bedrijf is. We hebben veel medewerkers die beschikken over specifieke kennis van de producten en de daarbij behorende toepassingsmogelijkheden voor de scheepvaart. Die unieke kennis en ervaring maakt het mogelijk om te blijven innoveren.’

Wat is volgens u kenmerkend aan het bedrijf?

‘Onze omzet bestaat voor 95 procent uit verkoop aan de buitenlandse maritieme industrie. We zijn dus heel internationaal georiënteerd en tegelijkertijd regio-gebonden. In het gebied Rotterdam en Drechtsteden gebeurt ontzettend veel op scheepvaartgebied. Doordat we daar middenin zitten, weten we waar de scheepvaart behoefte aan heeft en zien we kansen voor nieuwe producten. Die we vervolgens snel op de markt kunnen brengen.’

Welke grote innovaties heeft u meegemaakt in uw tijd bij VAF Instruments?

‘De afgelopen veertig jaar is er veel geautomatiseerd, zowel op het gebied van administratieve processen als productiemethoden. Robots maken een nieuwe vorm van productie mogelijk en er zijn veel nieuwe materialen beschikbaar gekomen. Van huis uit is VAF leverancier van sensoren en meetsystemen voor de maritieme sector, maar de laatste jaren zijn we ook meetgegevens gaan verzamelen ten behoeve van data-analyse en -verrijking. Het verzamelen van data is niet zo ingewikkeld, maar op het gebied van analyse en optimalisatie hebben we enorme ontwikkelingen doorgemaakt. Dat komt doordat we altijd investeren in goed opgeleide mensen die de nieuwste technologieën beheersen. Zo groeide VAF van sensorleverancier uit tot systeemleverancier.’

Op welke manier draagt die transitie bij aan de scheepvaart en meer in het algemeen aan de maatschappij?

‘Net als in veel andere sectoren speelt in de scheepvaart al jarenlang het energievraagstuk. Wil je het energieverbruik van een zeeschip verlagen, dan kun je drie dingen doen: het rendement van de hoofdmotor optimaliseren door tijdig onderhoud, het rendement van de scheepsschroef optimaliseren of de aangroei aan de romp beperken. Onze meetsystemen bevinden zich in het voortstuwingssysteem van het schip en verschaffen informatie over de conditie van motor, romp en schroef. Dit inzicht draagt bij aan een efficiënter verbruik van brandstoffen en dus aan een lagere CO2-uitstoot. En bovendien aan een kostenbesparing voor de scheepseigenaren en rederijen, want brandstofkosten vertegenwoordigen ruim 60 procent van de totale operationele kosten. Daarmee dragen onze meetsystemen bij aan een flinke kostendaling voor zeetransport.’

De afgelopen veertig jaar heeft u meerdere crises meegemaakt. Welke waren dit en hoe gaat VAF Instruments daarmee om?

‘We hadden natuurlijk 9/11, de bankencrisis in Amerika, de financiële crisis in Griekenland en recent de coronapandemie. In zulke situaties is het van belang dat je bedrijf financieel gezond is en kan meebewegen met mondiale ontwikkelingen. De mogelijkheid om je te focussen op andere markten of toepassingen is dan cruciaal. En in 2009 hadden we een interne crisis toen het volledige bedrijfspand afbrandde. We moesten tijdelijke huisvesting en een nieuwe permanente bedrijfsruimte vinden en ondertussen de productie zo snel mogelijk weer opstarten. De medewerkers werden verdeeld in teams met eigen taken en bevoegdheden. Al snel bleek dat het veel opleverde om mensen vrijheid te geven. Dankzij die flexibele aanpak waren onze snellopende producten al twee maanden na de brand weer leverbaar.’

Hoe zorgt VAF Instruments dat het ook na uw vertrek blijft innoveren?

‘Innovatie begint bij goed luisteren naar je klanten. Vervolgens zoek je voor de problemen een oplossing. Onze klanten streven al jarenlang naar efficiëntere en schonere scheepvaart, dus zoeken we naar manieren om dat mogelijk te maken. We hebben veel gesprekken met scheepseigenaren en passen op basis daarvan onze producten en software aan. Ook in de toekomst blijven de mensen bij VAF voortdurend met klanten in gesprek en op basis daarvan blijft VAF producten ontwikkelen en vernieuwen.’

Hoe verwacht u dat de digitalisering zich in de scheepvaart verder zal ontwikkelen?

‘Door het verzamelen, analyseren en koppelen van informatiebronnen zijn er de laatste jaren enorme stappen gezet. Die zijn met name gericht op het optimaliseren van de drie voorstuwingsonderdelen: de hoofdmotor, de romp en de schroef van het schip. Maar er is veel meer mogelijk als we verder denken. Zo kun je ook gebruikmaken van de weersomstandigheden, zeestromingen, getijden en logistieke informatie. Ik verwacht dat zulke methoden zullen leiden tot verdere integratie van systemen, met een enorm besparingspotentieel.’

Welke samenwerkingsverbanden zou u graag zien ontstaan rond de maritieme sector?

‘Met name die tussen het bedrijfsleven, de overheid en het onderwijs. Op het gebied van informatica, data-analyse en wiskundige methoden heeft Nederland een hoog kennisniveau. Om dat te behouden is het van belang dat het onderwijs aandacht besteedt aan de nieuwste technologieën en studies op deze gebieden. Er zullen dan meer start-ups ontstaan die zich daarmee bezighouden. Die bieden interessante kansen voor de sector, want door optimalisatie van de algoritmes en softwaresystemen kun je de scheepvaart efficiënter inrichten. Het is dan ook van groot belang dat we bedrijven die innovaties aanjagen binnen onze landsgrenzen houden.’

Rotterdam is al jarenlang de maritieme hoofdstad van de wereld. Wat denkt u dat nodig is om die leidende positie te behouden?

‘In de eerste plaats goed inspelen op de steeds strengere internationale regelgeving, die ervoor moet zorgen dat schepen efficiënter en schoner gaan varen. Ten tweede is een efficiëntieslag nodig om havens en schepen beter te benutten door een goede logistieke afstemming van vraag en aanbod. Dat maakt de scheepvaart schoner, wat tijd en geld scheelt én het milieu spaart.’

Wat gaat u doen als u met pensioen bent?

‘Wat ik al deed vóór ik begon bij VAF: meer muziek maken. Ik speel klassiek gitaar en wil dat nu ook in ensembles gaan doen, daar had ik naast mijn baan niet genoeg tijd voor. En het zal je niet verbazen dat ik een bootje heb. Daar ga ik straks veel mee varen. Op de planning staat in ieder geval een reis naar de Oostzee, richting Denemarken.’

Rijk en regio starten onderzoek naar uitbreiding van de haven Werkendam

Florerende binnenvaarthaven

De binnenvaarthaven van Werkendam is onderdeel van de Maritime Delta. Gelegen aan de Merwede, heeft de haven van Werkendam uitstekende verbindingen naar Antwerpen, Rotterdam en Duitsland. Mede door de gunstige ligging heeft zich hier een vooraanstaand innovatief scheepvaartcluster gevormd, gericht op beheer, onderhoud en afbouw van binnenvaartschepen. Daarnaast bevinden er zich belangrijke bedrijven voor schepen ten behoeve van zee- en kustvaart en voor projecten in de offshore, baggerij en waterbouw. Tenslotte is Werkendam de op twee na belangrijkste thuishaven voor binnenvaartschippers in Nederland. De haven is volledig benut. Om vertrek van bedrijven te voorkomen, is uitbreiding van de haven op korte (<2025) en middellange termijn noodzakelijk (rond 2030).

Stapsgewijze uitbreiding

Op korte termijn wil de gemeente Altena in goed overleg met de ondernemers een insteekhaven aan de Biesboschhaven Zuid realiseren. De beoogde locatie betreft het terrein van de voormalige mengvoederfabriek en directe omgeving ten oosten van de Biesboschsluis (zie kaartje). Het gaat in totaal om een servicehaven met een omvang van circa 135 x 50 meter. Het is een eerste stap, eerdere onderzoeken hebben aangetoond dat er behoefte is aan 2600 meter extra kaderuimte. Als tweede stap moet een uitbreiding van de haven rivierinwaarts een einde maken aan het nijpende plaatsgebrek.

Indicatie plangebied insteekhaven Biesboschhaven Zuid Werkendam.

Combineren van opgaven

Naast de noodzaak voor uitbreiding van de haven zijn er nog andere belangrijke riviergebonden opgaven vanuit zowel Rijksoverheid, provincies en Waterschap Rivierenland. Het gaat hierbij onder meer om waterveiligheid (rivierverruiming en dijkversterking), overnachtingsplaatsen voor de binnenvaart, waterkwaliteit in de rivieren en natuurontwikkeling in de uiterwaarden. De ambities van de overheden zijn op initiatief van de gemeente Altena verwoord en verbeeld in een brochure. Om riviergebonden opgaven gezamenlijk en in samenhang op te pakken is het nationale Programma Integraal Riviermanagement vorig jaar gestart. Werkendam is binnen dit programma aangewezen als pilotstudie.

MIRT-Onderzoek

Het Rijk, regio (provincies, waterschap) en gemeente Altena hebben afspraken gemaakt om de opgaven en kansen in het gebied rond Werkendam-Sleeuwijk gezamenlijk te onderzoeken in een MIRT-onderzoek. Het MIRT staat voor het Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport. In het MIRT zijn projecten opgenomen waarbij het Rijk samen met de regio werkt aan de ruimtelijke inrichting van Nederland. Het MIRT-onderzoek Werkendam zal onder meer inzicht geven in het toekomstperspectief voor de haven. Dit wordt onder meer bekeken vanuit de rol van Werkendam in de bredere context, namelijk de Maritime Delta. Het MIRT-onderzoek geeft tevens inzicht in de kosten en de financieringsmogelijkheden. Op basis van het onderzoek zullen betrokken overheden in juni 2021 duidelijkheid geven of en op welke wijze er een vervolg komt.

Maritime Delta blog juni: Het Maritiem TechPlatform gaat voor een opschaling

Het Maritiem Techplatform – Volle vaart vooruit! Samen innoveren in de maritieme sector.

Vanuit het Maritiem Tech Platform zitten we, ondanks de corona-crisis, niet stil. Orderportefeuilles zijn nu nog goed gevuld, maar lopen mogelijk straks terug. De opschaling subsidie aanvraag vanuit het Regionaal Investeringsfonds (RIF) en de publiek private samenwerking die daaruit voortvloeit is daarmee een extra kans om bedrijven te ondersteunen in relatie tot het thema digitalisering in de Maritieme sector. Op 20 mei jl. hebben STC en Da Vinci College in samenwerking met adviesbureau Birch een succesvol webinar georganiseerd inzake digitalisering in de maritieme sector. Ruim 35 bedrijven en partners zoals overheid, brancheorganisaties en onderwijs gingen online met elkaar in gesprek over samen kansen benutten, de rol die het Maritiem Tech Platform hierin kan spelen en wie concreet een bijdrage aan deze activiteiten kan leveren. Dit heeft geresulteerd in een aantal concrete en mooie opbrengsten, zie onderstaande afbeelding.

Inhoudelijk zien we dat de maritieme sector voor grote veranderingen staat waarin digitalisering en automatisering een steeds belangrijkere rol spelen. Zo wordt het ontwerp en de ontwikkeling van schepen steeds vaker in de computer gedaan (digital twin); zijn alle apparatuur en machines op een schip aan elkaar gekoppeld waardoor data verzameld kan worden voor bijvoorbeeld predictive maintenance en worden vr-brillen ingezet om de monteur aan boord van een schip op afstand te helpen bij het onderhoud. Digitalisering vraagt om innovatie bij de bedrijven maar ook binnen het onderwijs. Daarnaast is het belangrijk om de studenten en medewerkers voor te bereiden om op een goede manier met deze ontwikkelingen om te kunnen gaan, wat ook aandacht vraagt voor de sociale competenties van zowel studenten als werknemers.

Dit leidt tot een aantal concrete ideeën om het maritieme onderwijs mee te laten innoveren met het bedrijfsleven. MTP zet met deze opschaling in op het ontwikkelen van hybride leeromgevingen en digitale leermiddelen. Bovendien willen we als platform meer bekendheid in de regio creëren zodat bedrijven ons gemakkelijker weten te vinden met hun projectvragen omdat we zien dat er nog niet voldoende bekendheid in de regio is met ons initiatief.

Ons doel voor de toekomst is dan ook dat het Maritiem Techplatform het platform wordt voor innovatieve maritieme samenwerking in de regio met als hoofdthema het vergroten van de Maritieme Digitalisering. Deze samenwerking is erop gericht om een nieuwe generatie mensen goed op te leiden voor het bedrijfsleven zodat ze in een wereld die steeds meer digitaal wordt van waarde zijn en blijven. Het platform biedt een plek waar alle betrokken partijen elkaar kunnen ontmoeten en van elkaar kunnen leren. Dit bevordert de aansluiting op het bedrijfsleven en daarmee de kwaliteit van het onderwijs en haar studenten. Het Maritiem Techplatform verbind de regio’s Rijnmond, Drechtsteden en Werkendam aan elkaar. Vanuit Maritiem Delta wordt dit initiatief ondersteund met een kwartiermakersbijdrage. Deze kwartiermaker gaat de uitvoering van het project en de samenwerking tussen partijen aanjagen.

We zullen u graag via deze nieuwsbrief en de site www.maritimedelta.nl op de hoogte houden. U bent van harte welkom om ons te bezoeken op het www.maritiemtechplatform.nl.

Smart Shipping Forum gaat er komen

Nationaal Forum Smart Shipping gaat er komen

Nationaal Forum Smart Shipping – In aanbouw voor heel Nederland, maar met een stevige fundatie in de Maritime Delta

Publiek private samenwerking is een manier om Smart Shipping, ofwel vergaand geautomatiseerd- of autonoom varen, in Nederland goed van de grond te krijgen. Er is kennis nodig, een economisch voordeel en er is aanpassing van regelgeving nodig. Onder andere NML, EICB, Port of Rotterdam, de gemeente Rotterdam, het ministerie van I&W, Innovation Quarter en NMT zijn bezig met de opzet van een Nationaal Forum Smart Shipping om die samenwerking tot stand te brengen.

Het Forum brengt deze drie soorten partijen (overheden, bedrijven & kennis) bij elkaar in een eigen ecosysteem. De Maritieme Delta huisvest een aanzienlijk deel van dit Nederlandse ecosysteem, en het Forum zal dan ook in Rotterdam haar thuishaven hebben en nauw samenwerken met het Maritime Delta programma.

Het Forum speelt een rol door de implementatie van Smart Shipping in Nederland te bevorderen, zowel in de zeevaart als in de binnenvaart. Dat doet het forum door het bundelen van energie, maar ook door met elkaar (regionale) ontwikkelingen op elkaar af te stemmen. Denk daarbij aan technische aspecten (zoals technische en data standaarden, maar ook standaarden voor veiligheid), juridische en operationele aspecten, maar ook aan de sociaal-economische gevolgen van automatisering in de scheepvaart.

Halverwege dit jaar gaat het Forum haar werkzaamheden beginnen. Naast de oprichtende partijen staat deelname aan de activiteiten van het  forum open voor alle geïnteresseerde maritieme partijen in Nederland, en is er uitdrukkelijk ruimte voor nieuwe deelnemers en netwerkpartners.

We zullen u vanzelfsprekend via deze nieuwsbrief en de site www.maritimedelta.nl op de hoogte houden. Heeft u Marco Scholtens of Edward Gilding, kwartiermakers van het forum, nog niet gesproken en denkt u een bijdrage te kunnen leveren, neem dan contact met één van hen op.

 

Philip Roos PortXL Maritime Delta

Blog Maritime Delta door Philip Roos, Senior Acceleration Manager bij PortXL

Innovaties, ambities en aanpassingsvermogen in een roerige tijd

Wat belangrijk is in deze tijd om samen schouder aan schouder te blijven staan om ons door de coronacrisis heen te slaan. Kippenvel kreeg ik dan ook toen de haven van Rotterdam al toeterend van zich deed spreken als steunbetuiging voor de regio. In deze wereldhaven beweegt een kleine organisatie met torenhoge ambities, PortXL – de 1ste Haven & Maritieme Accelerator in de wereld.

Via het buitenland, studies in Groningen en Londen, 5 jaar werken voor Heerema Marine Contractors ben ik terug in de stad waar het voor mij allemaal begon: Rotterdam! Sinds 2 jaar werk ik voor de jonge organisatie PortXL. PortXL zoekt wereldwijd naar innovatieve startups and scale-ups die hun technologie willen ontwikkelen in de Rotterdamse haven met onze partners (Van Oord, Port of Rotterdam, Vopak, Shell etc.).

De vraag vanuit InnovationQuarter om een blog te schrijven of en hoe de coronacrisis mijn werkzaamheden beïnvloedt, had niet op een ‘beter’ moment kunnen komen. Acht maanden lang hebben we met man en macht gewerkt om 2500 innovatieve bedrijven te vinden, spreken, analyseren en uiteindelijk te selecteren om zich hier in Rotterdam te gaan vestigen. 10 startups en 17 scale-ups zouden half maart ons intensieve 3 maanden programma starten in de regio. Kort voor de start van dit programma werden ook in Nederland de eerste landelijke corona-maatregelen genomen. Een enorme domper maar de enige juiste beslissing, gezondheid gaat boven alles. In het team heb ik een enorme veerkracht en aanpassingsvermogen gezien om deze tegenslag om te zetten in nieuwe kansen. Vijf dagen na de eerste landelijke beperkingen, startte ons programma digitaal en hadden we onze eerste digitale meeting met 46 gemotiveerde ondernemers verspreid over 7 verschillende tijdszones.

Een van de krachten van PortXL is het verbinden van de verschillende partijen in het havengebied. Gedreven ondernemers en creatieve partners weten hun digitale weg heel goed te vinden met elkaar en in mogelijkheden te denken. Het is zeer inspirerend om te zien dat de eerste samenwerkingen inmiddels al getekend worden. Hoewel ook wij weten dat de huidige werkzaamheden en het operationeel houden van de haven voorrang heeft, is het mooi om te zien dat er nog steeds kansen liggen voor vernieuwing en verduurzaming. Of het nou gaat om blockchain (T-Mining), het optimaliseren van terminals (e-Yard) of het direct kunnen testen van de water kwaliteit (Water Lens) al deze mogelijkheden blijken ook in tijden van crisis interessant voor de haven. Uiteraard zien wij ook de andere kant van de medaille waarbij budgetten worden terug geschroefd, er vertraging optreedt en de moeilijkheid om de juiste experts te vinden die deze partijen echt verder kunnen helpen.

Binnen PortXL worden wij uiteraard ook geraakt door de crisis. Wij gingen ons eerste jubileum jaar in met een enorme ambitie om de innovatieve havenwereld te veroveren. Het team werd de afgelopen maanden versterkt en is gegroeid met 35% om deze ambities te laten slagen. Door de crisis moeten een aantal van deze plannen nu langer wachten. Fantastisch om te zien dat onze Rotterdamse partners ons blijven steunen en dat de eerste aflopende contracten inmiddels verlengd zullen gaan worden. Daarnaast zien wij een groeiende interesse in onze werkzaamheden van internationale havens. En ook de Europese Unie heeft inmiddels hun licht op PortXL gericht.

Wij als PortXL willen naast alle internationale interesse onze impact ook in Rotterdam vergroten. Wij ontwikkelen op dit moment verschillende mogelijkheden met (hopelijk) als eerste klapper een digitaal evenement eind juni voor maximaal 2000 man. Als u geïnspireerd wilt raken door haven innovaties en het PortXL netwerk, dan raad ik u aan om onze website (www.portxl.org) of LinkedIn pagina goed in de gaten te houden. Hier vindt u ook de informatie over onze start-ups en scale-ups van dit en voorgaande jaren.

Innovatie loont, inspireert, maakt u creatief en brengt ook zeker afdelingen bij elkaar.
Heel veel succes in deze uitdagende periode!

Philip Roos
Senior Acceleration manager

Blog Maritime Delta door Lieuwe Brouwer, Adviseur energietransitie haven, Gemeente Rotterdam

(Water)stof tot nadenken

Sinds een paar jaar staat waterstof met grote letters op de maatschappelijke agenda. Deze grondstof en energiedrager kan als vervanger van fossiele brandstoffen een sleutelrol in de energietransitie vervullen. Volgens de International Energy Agency vormen havens als Rotterdam door de combinatie van industrie en logistieke ketens dé plek om de waterstofeconomie te laten ontwikkelen. Maar waar liggen de kansen met waterstof nou precies? En hoe kunnen we deze als Maritime Capital of Europe benutten?

Het is goed om te weten dat Rotterdam al veel ervaring heeft met waterstof, al klinkt het voor velen nog als een nieuwe oplossing. Zogenaamde grijze waterstof wordt al jaren uit aardgas geproduceerd in de Rotterdamse haven. Het wordt gebruikt als grondstof voor de petrochemische en chemische industrie. Ervaring leert dat het niet minder veilig is dan gebruik van fossiele brandstoffen. Er komt echter wel CO2 vrij bij de productie van grijze waterstof, en om klimaatverandering tegen te gaan wil je dat nou juist voorkomen.

In de nabije toekomst kan waterstof op twee duurzamere manieren geproduceerd worden.

  • Blauwe waterstof wordt ook van aardgas gemaakt, en maakt gebruik van hetzelfde productieproces. De CO2 die hierbij vrijkomt wordt niet uitgestoten naar de atmosfeer, maar afgevangen en vervolgens opgeslagen in lege gasvelden.
  • Groene waterstof maak je door groene stroom door water te leiden, waarmee je het water kan scheiden in waterstof en zuurstof. Voor die groene stroom is een grote groei van windparken op zee nodig. Daarmee biedt de vraag naar waterstof ook kansen voor groei in de Rotterdamse offshore-industrie.

Beide productiemethodes – voor zowel groene als blauwe waterstof – zijn nu nog niet grootschalig beschikbaar. Maar er vinden wel een aantal ontwikkeltrajecten plaats (zoals H-vision en H2.50) die moeten zorgen dat er over tien jaar grote duurzame waterstoffabrieken in de haven staan.

Die duurzaam geproduceerde waterstof is heel geschikt voor gebruik in de industrie van de Rotterdamse haven. Dan kan je denken aan het maken van chemicaliën en brandstoffen. Wanneer het verbrand wordt kan het gebruikt worden voor warmtevoorziening voor industriële processen.

Zwaar transport kan ook verduurzaamd worden met waterstof. Er zijn nu al experimenten bezig om binnenvaartschepen en de Rotterdamse watertaxi’s op waterstof te laten varen. Uiteindelijk willen we met waterstof (en met waterstof geproduceerde brandstoffen) de zeescheepvaart en de luchtvaart verduurzamen.

In de toekomst kunnen we waterstof niet alleen zelf produceren, maar ook importeren. Op dit moment speelt de haven van Rotterdam al een belangrijke rol in de energievoorziening van Noordwest-Europa. Dat doen we nu door fossiele brandstoffen te importeren, te verwerken in raffinaderijen en chemische fabrieken, en vervolgens door te voeren naar ons achterland. De haven van Rotterdam heeft nooit alleen gedraaid op Nederlandse fossiele brandstoffen; deze worden van over de hele wereld aangevoerd.

In de toekomst zouden we op een vergelijkbare manier waterstof kunnen importeren, verwerken en doorvoeren. Groene waterstof geproduceerd met zonnestroom uit Noord-Afrika of met windenergie uit Schotland kan met pijpleidingen en waterstoftankers naar Rotterdam worden gebracht. Vervolgens kunnen we deze waterstof gebruiken voor de productie van grond- en brandstoffen, of direct doorvoeren naar het achterland. Zo kan Rotterdam ook in de toekomst een energiehaven van formaat blijven, met alle overslag, commodity trade en verdere diensten die daarbij horen.

Kortom, waterstof biedt een aantal kansen die voor de hele Maritime Capital of Europe interessant kunnen zijn. Nou zijn de partijen in de haven natuurlijk niet de enige die deze kansen zien. Ik ben enige tijd geleden in Japan geweest, en de stappen die ze daar zetten op waterstofgebied zijn indrukwekkend. Maar ook onze buurlanden zitten absoluut niet stil. We hebben door onze eerdere ervaring met waterstof, de vraag naar waterstof vanuit onze industrie en de bouw van infrastructuur voor het afvangen van CO2 en windparken op de Noordzee een goede positie om deze kansen te pakken.

Nu is het zaak om dat ook daadwerkelijk te doen. Als gemeente werken we samen met een heleboel andere partijen in het havengebied om ontwikkeltrajecten als H-Vision van de grond te krijgen, plannen te maken voor infrastructuur en om fondsen beschikbaar te krijgen voor de grote investeringen die gedaan moeten worden. Let’s make it happen!

Lieuwe Brouwer
Adviseur energietransitie haven
Gemeente Rotterdam

SAMXL Smart Advance Manuafacturing

Smart Advanced Manufacturing voor de maritieme maakindustrie bij SAM|XL

Automatisering is een veel besproken onderwerp. Vaak wordt er gesproken over de vermindering van productiekosten, of toename van output en veiligheid. Kijk bijvoorbeeld naar de automotive industrie; hierin is de automatisering in een ver ontwikkeld stadium. KuKa robots verzorgen daar geavanceerde processen ter ondersteuning van het bouwen van een auto. Deze mate van automatisering is niet vanzelfsprekend, zeker niet in specialistische sectoren zoals de maritieme sector of die van de lucht- en ruimtevaartindustrie.

In deze sectoren is het automatiseren van een productieproces met traditionele robottechnologie gewoon inefficiënt en ontzettend duur. In tegenstelling tot de auto-industrie, wordt er in genoemde specialistische sectoren vaak over kleine batches, complexe vormen en unieke producten gesproken. Het opzetten van een automatiseringsproces voor een onderdeel wat vervolgens maar 50-100 keer wordt geproduceerd is daarom ook niet rendabel.

Daarnaast is het opzetten van een valide business case erg lastig: wat is de eerste stap richting automatisering? Wat is de impact op CAPEX, vloeroppervlak, logistiek, de kennis en kunde van de workforce?

Toch is het vooruitstreven nodig. Om te blijven concurreren in een internationale sector is het nodig om innovatief te zijn. Het automatiseren van complexe, unieke en veeleisende productieprocessen is hier onderdeel van. Hoe pak je een dergelijk probleem aan? Een simpele robotarm die 10.000 keer per dag dezelfde actie uitvoert, is niet de oplossing in specialistische sectoren. De maakindustrie van een kenniseconomie vereist vaak iets anders. Dit is een probleem waar de lucht- en ruimtevaartsector afgelopen jaren tegen aan is gelopen. Hieruit is een initiatief onstaan waarin de sector zijn krachten bundelt om gezamenlijk de innovatie op het gebied van slimme productietechnieken te versnellen: Smart Advanced Manufactuting XL, oftewel SAM|XL.

SAM|XL is een non-profit fieldlab, gevestigd op de campus van de TU Delft. Een gezamelijk onderzoekscentrum waar technologie op het gebied van slimme geautomatiseerde productieprocessen wordt ontwikkeld, gedemonstreerd en gede-risked. Bij SAM|XL kan je een nieuwe productietechnologie namelijk eerst testen voordat je zelf kostbare investeringen doet in het automatiseren van je productieproces. Hierbij gaat het vooral om grote complexe producten, die in kleine batches worden geproduceerd. Slim omgaan met je middelen is dus van uiterst belang.

Afgelopen maand is er naar aanleiding van een aantal vragen geconcludeerd dat de problemen waar de lucht- en ruimtevaartsector tegen aanloopt vrijwel identiek zijn aan cassuses die ook voorkomen in de maritieme sector.

Juist vanwege het grote raakvlak, is SAM|XL in samenwerking met Netherlands Maritime Technology opzoek naar een mogelijke samenwerking. Graag willen wij uitzoeken wat veel voorkomende problemen zijn in de marieteme productiesector. Waar loop jij als bedrijf tegen aan als het aankomt op automatisering? Heb je wel eens nagedacht over de mogelijkheden, en zo ja hoe zie jij automatisering in de maritieme sector voor je?

Binnenkort organiseert SAM|XL een bijeenkomst voor de marietieme sector. Tijdens deze bijeenkomst wil SAM|XL voornamelijk de mogelijkheden van SAM|XL koppelen aan de problemen die te vinden zijn bij veel automatiseringsprocessen. Hierbij is input vanuit de industrie ontzettend belangrijk. Het doel is om uiteindelijk in samenwerking met de maritieme sector een werkgroep op te zetten. Met deze werkgroep wil SAM|XL kijken wat er in de toekomst gedaan kan worden om gezamelijk de internationale concurrentie een stapje voor te kunnen blijven, en hoe slim automatiseren daarbij een rol speelt.

Wil je meer weten over het initiatief SAM|XL, en wat smart advanced manufacturing inhoudt? Binnenkort gaat de uitnoding voor het SAM|XL / maritiem event de deur uit. Indien jij deze graag wilt ontvangen neem dan contact op met d.j.vanderhorst@tudelft.nl
www.samxl.com

 

Maritime Delta Blog DOON Wim Barendregt en Berry Groenendijk

Blog Maritime Delta door Wim van Barendregt en Berry Groenendijk, van Doon

Innovatie stimuleren tussen bedrijven en studenten tijdens de Maritime Delta Student Challenge

“Gebruik het innovatieproces, het bedenken van een oplossing voor een lastig probleem, als een instrument om de 21e-eeuwse en ondernemende vaardigheden van studenten en medewerkers te ontwikkelen. Tegelijkertijd speel je daarmee als persoon, team, afdeling, organisatie, school of bedrijf in op de veranderingen die gaande zijn.” Dit is de visie van DOON!

Wij zijn een coöperatie van innovatiecoaches die zich begeeft op het snijvlak van onderwijs en bedrijfsleven, want daar gebeurt het. Jongeren genieten van betekenisvol onderwijs waarin onderzoekend en ondernemend leren voorop staat. Bedrijven spelen in op klimaatverandering, nieuwe technologische mogelijkheden en de veranderende vraag van klanten. Jong en oud ontmoet elkaar en werkt samen aan oplossingen voor complexe uitdagingen. Door middel van het organiseren van challenges en hackathons willen wij studenten, medewerkers en bedrijven samen laten innoveren. “It takes a village to raise a child” is een bekend Afrikaans gezegde. En voor innovatie geldt eigenlijk iets soortgelijks. Innoveren en inspelen op verandering gaat het best in een lokaal ecosysteem waarin onderwijs, bedrijfsleven, de lokale overheid en de burger samenwerken.

De maritieme sector is op zoek naar hun medewerkers van de toekomst én staan voor grote uitdagingen in het innoveren van hun eigen business. Om twee vliegen in één klap te slaan, organiseren wij (NMT, Maritime Delta, DOON) op 12 december voor STC Group en het Da Vinci College de Maritime Delta Student Challenge. Tijdens de Challenge gaan 155 technische mbo studenten aan de slag met praktische maritieme uitdagingen vanuit het bedrijfsleven. 80 studenten Scheeps- en jachtbouw van het STC en 75 studenten Smart Technology van het Da Vinci College zullen aan de slag gaan met vier actuele bedrijfschallenges vanuit Damen, Feadship, Oceanco en Van der Leun. Studenten zullen worden gemixt en gelijk worden verdeeld over de vier challenges, om zo veel mogelijk te profiteren van elkaar studieachtergrond. Daarnaast zullen de bedrijven actief betrokken zijn tijdens de dag, om zo nauw samen te werken met de studenten. Ook hebben de studenten tijdens de Meet&Greet volop de gelegenheid om met de bedrijven in gesprek te gaan voor bijvoorbeeld een uitdagende maritieme stage of leerwerkplek. Wij kijken uit naar een innovatieve dag!

Benieuwd wat Doon nog meer doet? Raadpleeg dan onze website doon.nu

             Berry Groenendijk, Doon

Wim Barendregt                                   Berry Groenendijk

 

Sustainable Shipping@Sea: Zero Emission in Sight

The shipping industry has immense potential for reducing its environmental footprint. Despite the fact that transport over water is the most energy-efficient means of transportation, its environmental footprint is significant. There is an urgent need for the decarbonization of shipping. CO2 and other shipping emissions need to become ghosts of the past. The quest has begun towards sustainable shipping at sea. You are invited.

How do we build this sustainable shipping sector together? Which innovative sustainable ships are around the corner, who is ordering these ships and what is being done to incentivize and finance this transition? In this session, we will highlight what is being done on sustainable shipping in the Dutch sector, and especially in Rotterdam Maritime Capital of Europe.

You are invited to listen to expert contributions on the future of sustainability in the maritime sector, and ask your questions to learn how you can contribute to making shipping greener.

With contributions from Michael Visser, NIBC bank, Tim van Vrijaldenhoven, Thrust (Towards Hydrogen-based Renewables used for Ship Transportation) and Danny Bergakker, Elkem AS (BICEPS shippers network). Moderator: Marjolein van Noort, finance expert Royal Dutch Shippers Association.

Date: November 7th
Time: 15.30 – 16.15hrs
Place: Europort, Rotterdam Ahoy, ON STAGE (Plaza).
For more information and free registration go to europort.nl

Sustainable Shipping@Sea is a collaboration between Rotterdam Maritime Capital of Europe, Maritime Delta / Innovation Quarter and the North Sea Foundation.

Blog Maritime Delta by Wilco Stavenuiter from Tetrahedron about the Dutch maritime services shift to Offshore Wind

Three drivers why the majority of the Dutch offshore/maritime-engineers will work in offshore wind soon

1. The size does matter
A sustainable strength of offshore wind against its competitive renewable electricity sources is that size has enormous growth potential. The demand for energy transition challenged engineers to develop many ideas to produce electricity in a renewable matter. Obviously a low Levelized Cost of Energy is a must, in which offshore wind scores reasonably with LCoE of 50-75€/MWh (in the Netherlands North Sea). More important over alternative renewable energy sources, size does matter! Compared to other alternative renewable energy sources, offshore wind is unique for one thing: the possibility to size-up. The installed offshore wind power can size up that much, that it can actually replace the entire fossil fuelled electricity production in the Netherlands. Good news for the maritime cluster. In the Dutch North Sea for instance, today 1GW of offshore wind power is installed, this can be scaled to 50GW. That is an approximate 2500-5000 (of 10-20MW) turbines. A lot of work for several decennia.

2. Wanted: new technology
When a market grows in size, a fleet of diverse dedicated vessels become more cost efficient than a fleet of many oversized general-purpose vessels. Tender by tender the fleet diversification evolves. The large developed offshore oil & gas market shows that the maritime services are highly tailored on the jobs to do. Don’t you foresee a maritime service development for the offshore wind that offers tailored cost-efficient solutions?

I trust that this will happen and therefore there is large demand for offshore/maritime-engineers to develop new technologies to tailor the maritime services for offshore wind. Again a lot of work for the creative offshore/maritime-engineers for the upcoming decenniums.

3. Sustainable Competitive edge of Dutch maritime cluster
Well, although I worked for six years in Asia, I truly believe the Dutch maritime cluster has a great chance for success. First of all, the Netherlands has a natural permanent strategic advantage by its coastal ports; the ports have great inland access, the muddy/sandy-soils allow easy depth-control as well as a good foundation for jack-up-vessels, the Dutch economic system is open and so on. Therefore, the Dutch ports remain a sustainable competitive ground to host offshore wind terminals. Second, on the vessel side we remain competitive. Although shipyards in Asia are tough competitors, for upgrading existing vessels with new technologies the Netherlands is a durable logic location. With respect to the new built vessels, I believe that the Dutch maritime/offshore-engineers are sustainably competitive. The main reason for that is the strength of the maritime cluster. The Netherlands maritime cluster services the offshore wind industry with: turbine designers, contractors, vessel owners, terminals, vessel designers, equipment builders, universities and conversion yards. Collaboration between the parties of the maritime cluster result in synergies that result in international competitive services. We at Tetrahedron foresee that we can even further tighten these synergies by automated engineering communication to improve the Dutch cluster competitiveness in the long term.

In a nutshell
Due to the upsizing potential of offshore wind and demand for a diverse fleet with new technologies we expect a great amount of work for offshore/maritime-engineers. The Netherlands’ geographic location and strong maritime cluster give a sustainable competitive edge in the offshore wind maritime services industry. If you are an offshore/maritime-engineer in the Netherlands and enthusiast to serve the offshore wind industry, you will probably be part of tomorrows biggest maritime service segment. The future is bright for offshore wind business.

About Tetrahedron
Tetrahedron is a technology scale-up company that develops a new type of crane (the Tetrahedron) to install the highest offshore wind turbines from a compact jack-up-vessel.

Wilco Stavenuiter
www.tetrahedron.tech